Thử đọc một bảng tính hàng nghìn dòng và trả lời: Doanh thu bắt đầu sụt từ tháng nào?
Giờ nhìn một biểu đồ đường: Câu trả lời hiện ra sau vài giây. Khoảng cách giữa hai trải nghiệm đó chính là giá trị của trực quan hoá dữ liệu.
Bài viết của OMN1 Solution sẽ giúp bạn hiểu kỹ thuật này, vì sao doanh nghiệp ngày càng cần đến nó và cách dùng cho đúng.
Trực quan hoá dữ liệu là gì? Dịch con số sang "ngôn ngữ của đôi mắt"
Trực quan hoá dữ liệu (Data Visualization) là kỹ thuật chuyển thông tin và số liệu thành biểu đồ, đồ thị hoặc bản đồ. Nhờ hình ảnh, người xem nhận ra xu hướng, quy luật lặp lại và giá trị bất thường, những thứ rất dễ lọt khỏi tầm mắt khi nằm giữa hàng trăm ô số.
Lợi thế đáng giá nhất là người không chuyên về dữ liệu vẫn hiểu được thông điệp. Cả phòng họp nhìn cùng một biểu đồ và rút ra cùng một kết luận, nên nguy cơ hiểu sai số liệu giảm hẳn.
Vì sao doanh nghiệp ngày càng dựa vào trực quan hoá?
Trực quan hoá lọc bớt "nhiễu", đẩy phần có ích lên trước và kể lại câu chuyện sau các con số, để mọi người quan sát, tương tác và hiểu dữ liệu trong thời gian ngắn nhất.
Ba số liệu thường được trích dẫn cho thấy xu hướng này:
- Gartner dự báo đến năm 2022, khoảng 90% doanh nghiệp dùng công cụ trực quan hoá để phân tích và ra quyết định.
- Tableau khảo sát cho thấy 74% người dùng hiểu thông tin tốt hơn và 94% nhận thấy hiệu quả công việc cải thiện.
- Forbes ghi nhận hơn 80% doanh nghiệp hàng đầu đưa trực quan hoá vào chiến lược marketing, giúp hiểu khách hàng sâu hơn và đo lường chiến dịch sát hơn.
Dữ liệu lớn cần một tấm bản đồ
Dữ liệu lớn (big data) giúp phát hiện thông tin quan trọng, dự đoán xu hướng và tạo giá trị. Nhưng khối lượng khổng lồ đó chỉ hữu ích khi có người đọc được. Trực quan hoá đóng vai trò tấm bản đồ: nhiều công cụ được phát triển riêng để xử lý và hiển thị dữ liệu quy mô lớn, cho phép khám phá mà không cần thao tác rườm rà.
Một hình ảnh trực quan tốt thường đạt ba tiêu chí: dữ liệu sắp xếp dễ đọc, xu hướng và điểm khác biệt nổi bật, và chỉ một thông điệp được truyền tải, không nhồi thêm thông tin gây nhiễu.
Chọn công cụ: Bắt đầu từ mục tiêu, không phải từ phần mềm
Theo Market Research Future, thị trường công cụ trực quan hoá dự kiến tăng khoảng 9% mỗi năm trong giai đoạn 2019 – 2023. Phần mềm rất đa dạng, từ đơn giản đến phức tạp, và không công cụ nào hợp với mọi doanh nghiệp. Hãy trả lời câu hỏi "chúng ta muốn biết điều gì?" (theo dõi doanh thu, phân tích khách hàng, giám sát vận hành…) rồi mới so sánh phần mềm. Đội ngũ cũng cần kiến thức nền để làm chủ công cụ nhanh hơn.
Tableau: Ví dụ tiêu biểu
Tableau là nền tảng phân tích và trực quan hoá được dùng phổ biến. Người dùng không cần biết lập trình hay có chuyên môn sâu vẫn thao tác được. Nền tảng rút ngắn thời gian phân tích, biến kết quả thành hình ảnh dễ hiểu và cập nhật theo thời gian thực khi dữ liệu gốc thay đổi, nên báo cáo không bị lỗi thời.
Chọn biểu đồ theo câu hỏi bạn muốn trả lời
Biểu đồ cột và biểu đồ tròn chỉ là phần quen thuộc nhất. Ở mức tổng quát, trực quan hoá gồm sáu nhóm: biểu đồ (hai trục), bảng, đồ thị (điểm, đường, vùng để so sánh biến số), không gian địa lý, infographic và dashboard (gom nhiều biểu đồ vào một màn hình để phân tích, báo cáo).
Còn trong từng nhóm, mỗi dạng biểu đồ phù hợp với một loại câu hỏi:
- So sánh giá trị: Biểu đồ cột so sánh qua độ dài cột; đồ thị đạn so hiệu suất với mục tiêu; bảng nổi bật dùng màu để nhóm dữ liệu tương đồng.
- Xem tỷ trọng: biểu đồ tròn cho thấy tỷ lệ phần trăm so với tổng thể; biểu đồ cây dùng hình chữ nhật lồng nhau cho dữ liệu có liên quan.
- Xem phân bố: biểu đồ tần suất chia đại lượng liên tục thành các khoảng; biểu đồ hộp và râu thể hiện khoảng phân bố; bản đồ nhiệt dùng mức màu để biểu thị giá trị, không nhất thiết liên quan đến nhiệt độ.
- Theo vùng địa lý: biểu đồ khu vực (Area Map) hiển thị giá trị theo quốc gia, bang hay vùng bất kỳ, gồm choropleth và isopleth.
- Theo dõi tiến độ: biểu đồ Gantt mô tả nhiệm vụ trên dòng thời gian, thường dùng trong quản lý dự án.
Kết luận
Trực quan hoá dữ liệu giúp doanh nghiệp đọc dữ liệu nhanh hơn, giảm sai sót khi diễn giải và ra quyết định chính xác hơn. Để áp dụng hiệu quả, hãy bắt đầu từ câu hỏi kinh doanh cần trả lời, sau đó chọn công cụ và dạng biểu đồ phù hợp, thay vì chọn phần mềm trước.
OMN1 Solution tự hào là đối tác của Salesforce, đồng hành cùng doanh nghiệp tại Việt Nam trong việc tư vấn triển khai giải pháp phân tích và trực quan hoá dữ liệu với Tableau, giúp xây dựng dashboard rõ ràng và tối ưu hiệu quả ra quyết định.
👉 Liên hệ ngay với OMN1 Solution để nhận tư vấn giải pháp trực quan hoá dữ liệu phù hợp nhất cho doanh nghiệp của bạn.
